Kunsttherapie bij drugs- en alcoholverslaving

Kunsttherapie wordt gebruikt in toonaangevende drugs- en alcoholklinieken, waaronder Siam Rehab. Als aanvullende therapie bij verslaving kan het helpen bij het verbeteren van communicatie, het opbouwen van zelfvertrouwen, het verminderen van conflicten, het verminderen van angst en het vergroten van zelfbewustzijn. Kunsttherapie is het meest effectief wanneer het gecombineerd wordt met counseling en psychotherapie.

Een korte achtergrond en geschiedenis

In 1958 begon het National Institutes of Health (NIH) in de Verenigde Staten met onderzoek naar de voordelen van kunsttherapie. De toonaangevende onderzoeker ontdekte dat de sessies de deelnemers hielpen om hun familiedynamiek te verkennen, hun gedachten uit te drukken en open te zijn over zorgen. In de daaropvolgende twee decennia ging het NIH door met onderzoek naar kunsttherapie, waardoor andere therapeuten in het hele land en de wereld interesse kregen in deze innovatieve benadering.

In de jaren zeventig overleden of gingen veel van de belangrijkste onderzoekers met pensioen. Dit resulteerde in een afname van lopend onderzoek en financiering, waardoor kunsttherapie afnam. In de jaren 1990 werd het herontdekt door onderzoekers uit verschillende specialiteiten, waaronder verslavingsbehandeling. Sindsdien is kunsttherapie een geaccepteerde benadering geworden voor de behandeling van drugs- en alcoholverslavingen.

Het proces van kunsttherapie bij verslaving

Elke kunsttherapeut zal zijn eigen specifieke tools en methoden gebruiken, maar velen maken gebruik van een reeks van 5 verschillende fasen, ook wel bekend als “The First Step Series” (het kan verschillende namen hebben, afhankelijk van de therapeut). Dit proces moedigt elke patiënt aan om ten minste 5 verschillende kunstwerken te maken die zich richten op de volgende aspecten:

• Crisisrichtlijn – Dit kunstwerk moet zich richten op de huidige situatie van de patiënt of het incident dat hen naar rehab heeft geleid.
• Herstelbrug – De patiënt wordt gevraagd een afbeelding te tekenen die beschrijft waar ze vandaan komen en waar ze naartoe willen.
• Kosten-baten – Vaak is dit een collage waarin de patiënt een kunstwerk maakt dat de voordelen van nuchterheid suggereert.
• Toekomst – Tijdens deze fase in de kunsttherapie wordt aan patiënten in rehab gevraagd om zichzelf af te beelden in de toekomst die ze willen zien als een nuchter persoon. Ze worden ook gevraagd om de toekomst af te beelden zoals ze die zouden kunnen zien als iemand die verslaafd blijft.
• Barrières – De patiënt wordt aangemoedigd om problemen, belemmeringen en stressoren af te beelden die zij zien als mogelijke obstakels voor het behoud van nuchterheid.

Als deze serie niet wordt gebruikt of als een patiënt er niet aan wil deelnemen, kunnen er andere kunsttherapie-oefeningen zijn die vergelijkbaar zijn met wat hierboven is beschreven. Als een patiënt voor een langere periode in rehab verblijft, kunnen hun kunstprojecten verschillen van die van nieuwe patiënten. Dit komt omdat langdurige verblijven in rehab de mogelijkheid bieden om dieper in te gaan op individuele thema’s, ervaringen en herstelprocessen. Kunsttherapeuten kunnen zich aanpassen aan de behoeften en vooruitgang van de individuele patiënt en verschillende oefeningen en projecten aanbieden die passend zijn voor hun unieke reis naar herstel. Het doel blijft om expressie, zelfreflectie en groei te bevorderen door middel van kunsttherapie.

Wat kunsttherapie niet is

Of je nu deelneemt aan kunsttherapie in rehab of ergens anders, het is belangrijk om te begrijpen dat iemands artistieke inspanningen of “talenten” niet worden beoordeeld. Kunsttherapie gaat niet over wie de beste tekening kan maken, maar juist over het proces van de kunst. Je hoeft geen kunstenaar te zijn om deel te nemen aan kunsttherapie, en je hebt ook geen ervaring nodig. Het belangrijkste is dat je openstaat voor het idee van kunsttherapie voor verslaving en de voordelen ervan. Het gaat om het verkennen van je emoties, het ontdekken van nieuwe manieren van zelfexpressie en het bevorderen van persoonlijke groei en herstel. Iedereen kan profiteren van kunsttherapie, ongeacht hun artistieke achtergrond of vaardigheden.

Is kunsttherapie voor verslaving effectief?

Kunsttherapie bestaat al meer dan een halve eeuw en wordt veelvuldig toegepast. Echter, er zijn geen grootschalige studies uitgevoerd, mede door de moeilijkheid om wetenschappelijke waarden toe te kennen aan het creatieve proces van kunsttherapie. Desondanks zijn er talloze rapporten van getrainde en gecertificeerde kunsttherapeuten die hebben vastgesteld dat de methode effectief is bij de behandeling van verslaving. Enkele voordelen van kunsttherapie voor verslaving die door therapeuten zijn opgemerkt, zijn onder andere:

• Verbetering van sociale vaardigheden
• Verbetering van cognitieve functies
• Verhoging van zelfwaardering
• Versterking van zelfbewustzijn
• Stimulering van gezonde veranderingen
• Ondersteuning bij het omgaan met emoties
• Stimulering van de verkenning van emoties en gedachten
• Identificatie van groeimogelijkheden

Sommige onderzoekers van kunsttherapie geloven dat deze methode effectief kan zijn bij de behandeling van verslaving omdat het creëren van kunst de dopamine in de hersenen verhoogt. Dopamine is een neurotransmitter die geassocieerd wordt met plezier. Het is gebruikelijk dat patiënten in een verslavingskliniek lijden aan depressie en angst, wat kan duiden op een laag dopamineniveau. Kunsttherapie kan hen helpen zich beter te voelen en daardoor hun soberheid te behouden. Hoewel er meer onderzoek nodig is, zijn de ervaringen en rapporten van therapeuten veelbelovend wat betreft de effectiviteit van kunsttherapie bij de behandeling van verslaving.

Kunsttherapie in Thailand

Kunsttherapeuten in Thailand moedigen patiënten aan om zich op een vrije en niet-oordelende manier uit te drukken, waardoor ze verschillende emoties kunnen uiten die mogelijk niet met woorden kunnen worden gecommuniceerd.

Bij Siam Rehab hebben we uit de eerste hand ervaren welke voordelen kunsttherapie biedt, aangezien veel patiënten de sessies als een effectief hulpmiddel bij herstel beschouwen. Onze kunsttherapie voor verslaving wordt begeleid door een getrainde therapeut die maximale ondersteuning biedt aan elke patiënt. Als je meer wilt weten over onze programma’s voor drug- en alcoholrevalidatie of kunsttherapie voor verslaving, neem dan vandaag nog contact met ons op.